Berichten

De PAARDEN OPPAS SERVICE onderzoekt… Tinkers!

Weet jij waar de naam ‘Tinker’ vandaan komt?

Het is een term die uit het ‘Gaelic’ komt – een Celtische taal die o.a. in Ierland gesproken wordt. Het originele woord wordt zo geschreven: tinceard – in het Engels ‘tinsmith’, oftewel ‘ketellapper’. Wat zeg je? Ken je het woord ketellapper niet? Ketellapper is een in Nederland uitgestorven beroep. Ketellappers repareerden vroeger keukengerei, waaronder koperen ketels. Versleten plekken konden opgelapt worden, dat wil zeggen dat er een stuk metaal, een ‘lap’ met tin over de zwakke plek gesoldeerd werd. De ketellapper was doorgaans een rondreizende zelfstandige. Het Engelse equivalent Tinker is een niet bepaald vleiend woord dat in Ierland en Groot-Brittannië wordt gebruikt om rondtrekkende groepen aan te duiden, zoals de zigeuners en de Ierse Travellers. De aanduiding Tinker wordt gevoeld als een scheldwoord voor rondtrekkende handelaren die overal aanbellen en mensen aanbieden om messen te slijpen en ketels te lappen.

Aan het einde van de 18e eeuw reisden deze Tinkers (hier dus een verwijzing naar de mensen, niet naar de paarden!) met paard en wagen. Hun paarden moesten geduldig zijn, want ze moesten vaak wachten terwijl Tinkers op www.PaardenOppasService.nlde baas op één locatie werkte, om vervolgens door te trekken naar de volgende locatie. Het moesten ook betrouwbare paarden zijn, want de zigeuners hadden geen geld of ruimte voor een aparte bok op hun woonwagen, in plaats daarvan menden zij vanuit een stoel die in de deuropening stond. Een goed paard noemden de zigeuners een “kushti grai”, en dat was/is het Tinkerpaard! De specifieke bonte tekening van de paarden zorgde er ook voor dat de Tinkerpaarden niet zo snel gestolen werden: ze worden immers makkelijk herkend! Het is een nieuwsgierig en dapper paard. De uitspraak ‘Wie niet sterk is, moet slim zijn’, gaat niet op voor de Tinker: hij is zowel sterk áls slim!

Het ras is opgebouwd uit onder andere de Clydesdale, de Shire en de Fell pony. De Tinker is een redelijk klein koudbloedpaard (gemiddeld 1,50 m), wat uit Ierland en Engeland afkomstig. Tinkers zijn meestal bont, maar er zijn ook egaal gekleurde Tinkers. Het zijn sterke paarden met veel behang (lange manen, staart en vetlokken). Tinkers hebben soms een zogenaamd maanoog. Bij een maanoog mist het oog pigment in de iris en kleurt het oog lichtblauw tot wit. Het is alleen een kleurafwijking: het paard is niet blind.

Naast de naam ‘Tinker’ wordt dit paard ook wel Gypsy (Vanner) Horse of Irish Tinker/Cob genoemd, maar dat zijn eigenlijk verschillende types Tinkers: de Irish Cob is stevig en niet zo groot – dit is het standaard paard wat indertijd de zigeunerswoning op wielen trok. De Romany Grai is lichter gebouwd en meer het rijpaard type – die komt nu het meeste voor. Een Tinker is een Vanner wanneer hij hoger is dan 1.62 m. – de naam komt van een klein tweewielig karretje dat Van werd genoemd en waarop artikelen te koop werden aangeboden. De gemiddelde schofthoogte van de Vanner is 1.70 m doordat er bij het fokken van dit type meer Shire bloed is gebruikt. Dit type wordt vooral gebruikt als trekpaard en komt in Nederland bijna niet voor. En dan is er nog de Romany Scudder, maar die komt in Nederland ook niet veel voor. Dit type heeft draversbloed in zich en is veel ranker en heeft minder behang.

De Tinker wordt nu voornamelijk gebruikt als recreatiepaard, niet alleen onder het zadel, maar ook aangespannen. Je komt hem ook steeds vaker tegen in de wedstrijdsport, zowel bij de dressuur als het springen.


Wij interviewden Arline, die de Paarden Oppas Service inschakelde toen zij op vakantie ging.

1.Hoe heet je Tinker en hoe oud is hij?

De officiele naam van mijn knappe kleurplaat is Dimple. Het leek me leuk om hem naar Ierse wiskey te vernoemen. Bij thuiskomst kwam ik erachter dat Dimple een Schotse wiskey is, pffffff! Gelukkig weet hij zelf het verschil niet dus heb ik het maar zo gelaten. Daarnaast heeft Dimple vele aliassen als Kleurplaat, Spikkel, Dimpiestimpie etc. Dimple is 20 jaar.

2. Hoe lang heb je hem al en wat maakt hem zo speciaal voor jou?Tinker bij Paarden Oppas Service

Dimple is in 2000 bij ons gekomen dus inmiddels al 16 jaar lid van onze familie. Wat hem zo speciaal maakt… Jeetje: hij is m’n maatje en na al die jaren hoort hij echt bij me.
Arline zonder Dimple is net zoiets als haring zonder uitjes…het kan wel maar het is minder lekker.

3. Hoe gaat hij om met andere paarden?

Doorgaans is Dimple een heel sociaal en zachtaardig type. Helaas heeft hij een handicap, hij is maanblind aan 1 oog. Dit maakt dat veranderingen in de kudde voor hem best heftig zijn.
Vorig jaar is er een nieuweling bijgekomen en zijn eerste reactie was ‘wegwezen jij!’. Inmiddels is de rust wedergekeerd en trekken ze samen sprintjes door de wei.

4. Heb je indertijd bewust gekozen voor dit ras? En zo ja, waarom?

Ja, ik heb altijd een zwak voor bonte paarden gehad. Ze hebben iets over zich waar ik als een blok voor val (net als vroeger mannen met lang haar ;-)). Door al zijn haren en vriendelijke uitstraling is hij ook een soort kindermagneet. Tijdens onze ritten moeten we ook vaak even stoppen omdat kleine friemelhandjes aan hem willen zitten. En aangezien Dimple wel houdt van pauzes bevalt hem dit prima. En hoe leuk is het als je opeens heel hard hoort: “KIJK MAM… EEN INDIANENPAARD!!”

5. Wat voor discipline rij je met hem en rij je ook wedstrijden met je Tinker, of berijd je hem puur recreatief?

Leuk woord discipline… Dimple en ik zijn nogal ongedisciplineerd 😉 Rijden zonder bit, dus onderweg grazen en samen lunchen (broodjes pindakaas zijn favoriet). Maar nee, geen discipline.
Wonend midden op de Veluwe genieten wij van de uitgestrekte bossen.

6. Denk je dat dit ras geschikt is voor iedere ruiter? Waarom wel/niet? En wat wil je meegeven aan mensen die overwegen een Tinker te kopen?

Dit ras is naar mijn mening geschikt voor iedere ruiter zonder heel veel ambitie. Dimple kan van alles wat, beetje dressuur, beetje western… springen helaas niet, door zijn beperkte zicht.
Ik denk niet dat we Edward Gal op een Tinker de ring in zien hobbelen… Maar wil je genieten van een lekkere lange bosrit en samen genieten van de natuur dan zijn deze dieseltjes meer dan geschikt!

Tinkers onderzocht door de Paarden Oppas ServiceWat ik wil meegeven… Bezint eer ge begint, denk ik. Maar dat geldt natuurlijk voor ieder dier dat je aanschaft. Het genot is groot als je in het zonnetje over de heide stapt, maar Tinkers zijn, mede door de zware beharing altijd wel mokgevoelig en de vacht vergt de nodige verzorging. Daarnaast is de zomer een tricky seizoen, want het motto van Dimple is “jeuk is erger dan pijn” dus als er geschuurd wordt, gebeurd dit vol overgave en het is best een klus om dit onder controle te houden. Mijn zus zegt altijd “als je van kammen houdt moet je een Tinker nemen”. Haha!

7. Als je opnieuw een paard zou kopen, zou je dan weer voor een Tinker kiezen?

Qua karakter? JA! Qua werk? Misschien. Het My Little Pony effect is natuurlijk om bij weg te dromen maar Dimple is fan van rollen in de bagger en met al dat lange haar maakt het de verzorging best een klus.
En als je ALTIJD als laatste klaar bent met poetsen krijg je ook zo’n naam….

8. Als je Dimple vergelijkt met bijvoorbeeld een Fjord, qua karakter, zijn er dan volgens jou verschillen die grotendeels bepaald worden door het ras?

Ik vind het lastig om het volledige ras te vergelijken. Voor wat de vergelijking tussen Dimple en Archibald (onze Fjord) kan ik zeggen dat de Fjord een echte vuurvreter is (doorgaan no matter what) waar Dimple in dezelfde situatie zou denken ‘anders gaan we toch gewoon gezellig weer naar huis toe, of zo?’ Hij is meer laid back en laat zich niet opnaaien.
Dimple is jaren een soort hulphond geweest voor paarden van vriendinnen. ‘Arline, mogen we met jou meerijden in het bos? Dimple is altijd zo braaf”.

9. Wat is het spannendste of meest ontroerende moment met Dimple geweest?

Het meest ontroerende wat ik heb meegemaakt is zijn reactie nadat hij uit zijn narcose kwam (koliek operatie) en hij mijn stem hoorde. Hij stond als een dood vogeltje in zijn box bij de Lingehoeve met grote infuusjerrycans aan het plafond (wat heeft dat plaatje een indruk op mij gemaakt, zeg). De kliniek belde dat de operatie gelukkig goed was gegaan en ik ben meteen naar Lienden gecrosst.
Toen ik aankwam zei ik “Heey knappe bink”en toen hinnikte hij heel zachtjes…..en dan kun je mij dus echt bij elkaar vegen!!! Na 2 weken mocht hij weer naar huis en gelukkig is hij helemaal hersteld!

10. Toen je op vakantie ging, heb je de Paarden Oppas Service ingeschakeld om een verzorger voor Dimple te regelen. Hoe heb je dit ervaren?

Het inschakelen van de POS is het beste wat we hebben gedaan!! Tijdens onze eerste keer afwezigheid is Sandra gevallen met heftig oogletsel als gevolg. Wij hebben niets hierover gehoord en pas toen wij terug kwamen van vakantie hebben wij vernomen dat Sandra was gevallen. De paarden worden met alle egards behandeld en het terrein wordt super netjes schoon gehouden.
Wat voor ons ook heel erg fijn is, is dat alles bespreekbaar is want naast paarden worden  ook onze honden goed verzorgd en zij vermaken zich kostelijk met Peter en Sandra.

Tinkers onderzocht door Paarden Oppas Service

 

 

De Paarden Oppas Service onderzoekt Gelderse paarden!

In tegenstelling tot wat zijn naam doet vermoeden, heeft het Gelderse paard veel buitenlands bloed: het ras is opgebouwd uit Spaans, Normandisch en Norfolk bloed. De Gelderlander is een elegant koetspaard. Karakteristiek voor de Gelderlander is de draf met veel knieactie, de zogenoemde showdraf, welke waarschijnlijk is ontstaan door invloed van Hackney bloed. Na de Tweede Wereldoorlog begonnen fokkers in Gelderland het ras om te fokken van trek- en werkpaarden naar rij- en sportpaarden. Om dat doel te bereiken werden de Gelderse paarden met Engelse volbloeden, Trakehners en Holsteiners gekruist. Hieruit kwam een lichtere en sportievere Gelderlander, geschikt als sportpaard. De stokmaat is ongeveer 1.55-1.65 meter. De meest voorkomende kleur is vos, maar er zijn ook bruine, zwarte, schimmels en bonte Gelderlanders.
Wist je dat het Koninklijk Huis ook Gelderse paarden gebruikt voor hun koetsen? Eigenlijk niet zo verwonderlijk, want het is een mooi paard, met als opvallende eigenschappen zijn betrouwbaarheid en ijver: het ras is heel werkwillig. Ook is hij zeer intelligent, waardoor hij snel leert. Het Gelderse paard is een opvallende verschijning door zijn fiere houding en ruime actie. Sommige Gelderse paarden hebben een ramshoofd, de oren zijn lang en de nek is licht. De hals is ook lang en sterk, de schoft goed ontwikkelt. De borst is breed en diep, wat voor de koets handig is. De rug is kort en recht en de staartinplant zit hoog. De Gelderlanders worden ingeschreven bij het KWPN onder de naam Gelders paard.

Gelders paardWil je Gelderse paarden in actie zien?
Kom dan op 28 mei 2016 naar de Nationale Sportdag Regio Gelders Paard, op het terrein van Gert van den Hoorn, te Kootwijk. Daar kan je er heel wat tegenkomen!
Meedoen kan ook: iedereen met een KWPN paard geregistreerd in de fokrichting Gelders paard kan deelnemen. Ook kunnen paarden met een KWPN geregistreerd paard waarvan één van de ouders geregistreerd is in de fokrichting Gelders paard deelnemen. Deze sportdag van het Gelders Paard biedt iedereen de mogelijkheid om op diverse manieren deel te nemen aan leuke activiteiten. Er zijn reguliere wedstrijden in de disciplines dressuur en mennen, en er is oefenspringen, onder begeleiding van  instructeur Michiel Jansen. Je kunt je inschrijven tot 20 mei a.s. Klik hier voor extra informatie.

De Paarden Oppas Service interviewde Nicole, eigenaar van een aantal Gelderse paarden.
Wanneer/hoe kwam jij voor het eerst in aanraking met het Gelderse Paard?
Mijn dochters hadden paardrijles op een manege waar ook paarden gefokt werden. Nadat we daar een shetveulen hadden gered van de handelaar dacht ik 4 jaar later: laten we ook eens een paardenveulen kopen en zadeldak maken – als dat met een shet lukt, kan dat ook wel met een groot paard. Bijzonder naïef, als manegepaardenmensen, maar wel gedaan! Dat was natuurlijk andere koek maar we hadden een geweldige leerervaring! Het was een Gelders merrieveulen. Ik wist toen eigenlijk nog niet zo veel van het Gelderse paard maar het begon me steeds meer te boeien, omdat de paardenmensen om mij heen zeiden dat mijn paard zo braaf was en erg rustig – dat zou zeker komen door de Gelderse moeder! Drie jaar later heb ik ook de moeder gekocht bij de manege. Moeder en dochter zijn herenigd! Dit was een fantastisch moment: de paarden hadden elkaar drie jaar niet gezien maar de eerste keer dat ze bij elkaar kwamen hebben ze elkaar onder merriegegil van voor naar achter en weer terug afgeknabbeld!
Voor mij is het Gelderse paard een eerlijk paard: doe jij iets fout, dan krijg je dat direct rustig maar duidelijk teruggespiegeld – geen paniek.
Bij het zadelmak maken was het altijd zo: begreep ze het niet dan stond ze stil en keek ze je aan met een blik van ‘Wat wil je nu eigenlijk?’ Een zeer goede spiegeling voor jezelf!

Je hebt nu een aantal Gelderse paarden – heb je bewust voor dit ras gekozen?
Gelderse paarden waar de Paarden Oppas Service op paste
Zo ja, waarom?
Moeder, Soline (Inspekteur x Elegant), is een mooie merrie met goeie papieren. Vanuit mijn ontwikkelde liefde voor het Gelderse paard vond ik dat ik een keer een Gelders veulen moest fokken. Ik heb gekozen voor Alexandro P en heb nu een inmiddels 2 jarig hengst, Hopewell. Hij is braaf goed hanteerbaar en goed in het Gelderse model: sterk achterbeen en mooi front.
De dochter, Zaline, is een gewoon dressuurpaard (Special D x Inspekteur), maar heeft, zoals de kenners zeggen, de Gelderse nuchterheid geërfd.

Als je opnieuw een paard zou kopen, zou je dan weer het Gelderse ras kiezen?
Voor het gebruik zou ik zeker een Gelders paard kiezen!

Is het Gelderse ras een ras wat bij iedere paardenhouder zou passen, denk je?
Waarom wel/niet?
Een Gelders paard is een mooi paard, wat kracht en betrouwbaarheid uitstraalt. KWPN dressuurpaarden en KWPN springpaarden worden gefokt voor de topsport – daar gaat meer geld in om! Maar slechts een klein percentage ruiters rijdt topsport. Een Gelders paard kan alle richtingen goed mee, wat hem meer geschikt maakt voor de gewone gebruiker met minder geld.

Gelderse paarden


Het Gelderse paard is een speciale fokrichting binnen het KWPN stamboek. Jij hebt zelf ook ‘traditionele’ KWPN-ers. Als je hun karakter vergelijkt met dat van jouw Gelderse paarden, zijn er dan volgens jou verschillen die grotendeels bepaald worden door het ras?

De traditionele is eigenlijk niet het juiste woord: ik zie het Gelders paard als basispaard waaraan bloed is toegevoegd en zo de basis legt voor het moderne dressuur en springpaard. Het zou erg jammer zijn als dit basismateriaal van kracht, betrouwbaarheid, doorzetting en hardheid genetisch verloren zou gaan.
Ik heb uit mijn Gelderse merrie een dressuurpaard gefokt, een Gelders paard en een springpaard. Uit de Special D merrie (dochter) heb ik ook een veulen gefokt (springpaard). Wat ik duidelijk zie is een toename van bloed en nervositeit.

Heb je wel eens ontroerende of bijzondere dingen meegemaakt met je Gelderse paarden? Wil je dit verhaal met ons delen?
Het eerste veulen wat ik uit Soline fokte, was een hengst. Na lang wikken en wegen besloot ik om hem met zijn maatje op bijna 1 jarige leeftijd in te scharen in een natuurgebied (uiterwaarden langs de rijn bij Renkum). Ik zou mijn zorg eens loslaten en wat afstand nemen….. Er werden 10 jaarlingen losgelaten en er liepen nog drie 2-jarige hengsten in een gebied van 48 hectare.
Niet iedereen kwam tegelijk aan, en wij lieten onze paarden vast los, in afwachting van de anderen. Plotseling kwam er een oude meneer hijgend aangelopen, en hij riep: “Ze liggen in het water! Ze kunnen de krib De Paarden Oppas Service onderzoekt Gelderse paardenniet meer op! Die zwarte met dat kolletje zit er ook bij!” Mijn hart sloeg 83 duizend keer over, terwijl ik naar de waterkant rende. Daar waren hij en z’n maatje in geen velden of wegen te bekennen. De boer rende langs de Rijn naar beneden om te zien of ze stroomafwaarts dreven.
Ik keek hoopvol op het land – misschien waren ze er toch uitgekomen? Ik speurde het land af, totdat iemand riep: “Kijk, daar aan de overkant!”
Aan de andere kant van de Rijn zagen we in het water twee hoofdjes op en neer gaan: ze zwommen een paar rondjes en gingen aan wal!
Ik ben met de trailer de A50 opgereden, de brug over, en daar stonden ze prinsheerlijk in het hoge koeiengras te grazen. Ze keken me aan met een nuchterheid van: “Hé baas, jij ook hier? Het gras is goed!” en de hoofden zakten weer naar beneden, het gras in! Ik heb ze een halster omgedaan, trailer in, en naar huis. Dan maar even niet loslaten….
De kracht, het doorzettingsvermogen en de nuchterheid heeft ze zeker gered van de verdrinkingsdood! Beide paarden hebben er niets aan overgehouden. De volgende dag lagen ze wel veel te slapen!!

Wat was voor jou reden om de Paarden Oppas Service in te schakelen en hoe deed je het voorheen als je met vakantie wilde?
Voorheen woonde ik in Wageningen en stonden de paarden niet aan huis. We zijn nu verhuisd en hebben de paarden aan huis. De hele beestenboel staat op 1 plek (we hebben zes paarden, twee pony’s, drie honden, zes katten, twee geiten, konijnen en kippen). Een konijn eten geven kan je nog aan het buurmeisje vragen, maar de paarden vragen meer zorg en verantwoordelijkheid. Omdat ik iemand zocht die echt verstand van paarden heeft, heb ik contact opgenomen met de Paarden Oppas Service. Voor mij echt een uitkomst!